การประเมินประสิทธิภาพของการใช้สมาร์ทโฟนเพื่อตรวจวัดดัชนีความขรุขระสากล ภายใต้เงื่อนไขการตรวจวัดที่แตกต่าง - สุขสมกลิ่น ณัฐพล; แสงมาศ สถาพร; มณีนาวาชัย วีรภัทร (การประชุมวิศวกรรมโยธาแห่งชาติ ครั้งที่ 30, 2025)
ดัชนีความขรุขระสากล (International Roughness Index: IRI) เป็นหนึ่งในตัวชี้วัดที่ใช้ประเมินสภาพพื้นผิวถนน ใช้บอกระดับคุณภาพการให้บริการ รวมถึงใช้วางแผนซ่อมบำรุงรักษาของหน่วยงานผู้รับผิดชอบ เทคนิคในการตรวจวัดแบ่งตามความละเอียดแม่นยำของอุปกรณ์ที่ใช้และวิธีการคำนวณ ระดับคุณภาพข้อมูล (Information Quality Level) iQL-1 ถึง iQL-3 จะเป็นจำพวก Laser Profilometer ที่ใช้วัดค่าความสูงต่ำผิวถนนโดยตรง เครื่องมืออีกประเภทที่เป็นทางเลือกที่มีค่าใช้จ่ายต่ำกว่าได้แก่ประเภทการวัดการสั่นสะเทือนจากตัวรถ (Response-type road roughness measuring system: RTRRMS) ด้วยแนวคิดที่ว่า ความสะดวกสบายในการขับขี่ขึ้นกับการสั่นสะเทือนของตัวรถ ไม่ว่าจะเป็นการวัดการเคลื่อนที่ของเพลา (Bump Integrators) หรือการวัดการสั่นของตัวรถด้วยอุปกรณ์วัดความเร่ง (Accelerometer Based System) โทรศัพท์มือถือ Smart Phone ปัจจุบันมี Accelerometer บรรจุอยู่ภายใน มีการพัฒนา Application ที่ใช้วัดค่า IRI เริ่มเป็นที่นิยมแพร่หลายเนื่องจากมีต้นทุนต่ำและใช้งานได้สะดวก ปัจจุบันมี Application หลายตัว อาทิ Total Pave, Road Bounce, Roadroid, RoadLab Pro, Road Bump, DRIMS การใช้งานและความถูกต้องขึ้นกับข้อแนะนำของผู้พัฒนาที่มีเงื่อนไขในการตรวจวัดที่แตกต่าง จำเป็นต้องใช้งานอย่างมีความเข้าใจ อาทิ ประเภทยานพาหนะ วิธีการติดตั้ง ความเร็วในการขับขี่ เป็นต้น งานวิจัยนี้มุ่งเน้นการทดสอบและวิเคราะห์ความแม่นยำของการวัด IRI ด้วย Smart Phone Application ภายใต้เงื่อนไขที่แตกต่างกัน ได้แก่ ประเภทของรถ บนความเร็วในการขับขี่แตกต่าง ตามเงื่อนไขที่ผู้พัฒนาแนะนำ และ ไม่แนะนำ เพื่อศึกษาความแตกต่างของค่าที่วัดได้ในสภาวะต่างกันบนพื้นที่จริง โดยคาดหวังว่า การตรวจวัดค่าของ IRI จะมีความแม่นยำเพียงพอที่สามารถนำไปใช้เทียบเคียง iQL-1 ได้ ภายใต้เงื่อนไขที่เหมาะสม ซึ่งการใช้เทคโนโลยีโทรศัพท์มือถือนี้สามารถลดต้นทุนและเพิ่มความสะดวกในการสำรวจสภาพพื้นผิวถนน ทำให้เป็นทางเลือกที่มีประสิทธิภาพและคุ้มค่าสำหรับการวิเคราะห์และบำรุงรักษาถนนในอนาคต