การประยุกต์ใช้แบบจำลองปัญญาประดิษย์เพื่อตรวจวัดความสว่างของผิวถนน - สิริพัฒน์ธิติ ปัณณวัชร์; งอสอน พัฒนาพงศ์; สุทธิประทีป สุทธิพงษ์; เลิศวรวนิช พลเทพ (การประชุมวิศวกรรมโยธาแห่งชาติ ครั้งที่ 30, 2025)
ความสว่างถือเป็นปัจจัยสำคัญในการประเมินความปลอดภัยด้านการขนส่งและการจราจรทางถนน โดยเฉพาะช่วงเวลากลางคืนที่ความสว่างมีผลโดยตรงต่อการมองเห็น และความเสี่ยงในการเกิดอุบัติเหตุ ปัจจุบันการวัดค่าความสว่าง (Luminance, cd/m2) บนถนนที่ต้องใช้อุปกรณ์ราคาสูง และใช้เวลานานในการดำเนินการ งานวิจัยนี้จึงทำลองใช้แบบจำลองทางคณิตศาสตร์ที่มีปัญญาประดิษฐ์ ที่ให้สามารถทำนายค่าความสว่างผ่านพิกเซลของภาพช่วงไดนามิกสูง (High Dynamic Range, HDR) หรือแม้กระทั่งภาพช่วงไดนามิกต่ำ (Low Dynamic Range, LDR) ซึ่งภาพทั้งสองแบบสามารถถ่ายได้กล้องโปร (DHLR) และกล้องสมาร์ทโฟน แบบจำลองดังกล่าวได้ถูกพัฒนาบนชุดข้อมูลรูปภาพ HDR ที่เก็บจากกล้องโปรและแต่ละพิกเซลมีการบันทึกค่าความสว่างที่แม่นยำ เพื่อนำมาอนุมานค่าความสว่างจากภาพ HDR หรือ LDR ที่ได้จากอุปกณ์อื่นๆ ที่ราคาถูกกว่าและจะช่วยลดการพึ่งพาเครื่องมือราคาแพง ผลการวิจัยแสดงให้เห็นว่าแบบจำลองที่พัฒนาขึ้นสามารถทำนายค่าความสว่างจากภาพ HDR ได้ โดยมีผลเชิงรูปภาพที่น่าพึงพอใจ อีกทั้งยังสามารถนำค่าความสว่างไประบุค่าพิกัดเพื่อใช้ชี้ตำเหน่งบนแผนที่ในจุดที่ความสว่างไม่เพียงพอหรือไม่สม่ำเสมอได้อีกด้วย วิธีการที่นำเสนอนี้ จึงสามารถนำไปใช้ในการตรวจวัดความสว่างบนถนนในช่วงกลางคืนได้อย่างรวดเร็ว ประหยัด และมีประสิทธิภาพเพื่อการอำนวยความปลอดภัยแก่ผู้ใช้ถนน